Op dit moment is er een overaanbod op de aardappelmarkt, dit maakt dat aardappeltelers het nu moeilijk hebben, vooral in de vrije afzet van de aardappelen. De vroege aanplant onder goede omstandigheden en de uitbreiding van het aardappelareaal leiden tot een recordoogst. De NEPG benadrukt het belang van meer dialoog binnen de hele keten. Productie moet de vraag volgen, niet vooruitlopen. Alleen door beter samen te werken en toekomstperspectieven openlijk te delen kan een aanbodcrisis in de toekomst worden voorkomen.
In 2024 is er in de NEPG-landen 37.000 hectare, zeven procent, meer aardappelen gepoot dan het jaar ervoor. Deze trend zette zich voort in het voorjaar van 2025, met nog eens een toename van 40.000 hectare consumptieaardappelen. Het totale areaal in de EU-04 (BE, DE, FR, NL) kwam hierbij uit op 608.000 hectare.
Recordoogst verwacht
Op basis van proefrooiingen in deze vier landen verwacht de NEPG een recordoogst van ongeveer 27,3 miljoen ton aardappelen. Dit is 2,65 miljoen ton meer dan de oogst van 2024. Een stijging van maar liefst 11 procent. De toename van het areaal is volgens de NEPG gestimuleerd door de informatie over de stijgende vraag van verwerkers en de toenemende verwerkingscapaciteit, hogere contractprijzen en de aardappel als een winstgevend gewas in vergelijking met andere gewassen.
De afzet van het grote aanbod aan aardappelen is nu belemmerd door een onevenwicht tussen vraag en aanbod, meldt de NEPG. Een aanzienlijk deel van de oogst kan niet worden opgeslagen en tienduizenden tonnen aardappelen vinden hun eindbestemming in veevoer, biogasinstallaties of composteerinstallaties.
Welke lessen kunnen telers uit deze situatie trekken?
De realiteit is duidelijk, aldus de NEPG. De kosten van landbouwproductie behoren tot de weinige die niet dalen, en niets wijst erop dat ze in 2026 zullen dalen. Daarom is voor het volgende teeltjaar een daling van het areaal de verwachting. De vraag is hoe groot de afname in areaal zal zijn, en de uitdaging ligt in wat verwerkers hiervan vinden.
We maken momenteel een ware groeicrisis door: in 2025 een aanbodcrisis, die al in 2026 heel goed kan omslaan in een vraagcrisis als telers de economische draagkracht niet meer hebben. Het onevenwicht tussen vraag en aanbod is dit jaar begonnen en het wordt essentieel om het evenwicht vanaf volgend jaar te herstellen. De NEPG benadrukt het belang van meer en voortdurende dialoog in de gehele toeleveringsketen.
Productie moet aan vraag voldoen
De NEPG blijft herhalen dat de productie aan de vraag moet voldoen en er niet op vooruit moet lopen. Meer samenwerking en communicatie in de gehele waardeketen zijn nodig. De sector moet zijn ontwikkelingsvooruitzichten verduidelijken en delen om een verstoring van het aanbod te voorkomen.
Voor de NEPG geldt in een tijd waarin plantplannen worden opgesteld: produceer wat je duurzaam kunt en behoud je hulpbronnen. Telers moeten serieus overwegen om te produceren onder economisch haalbare omstandigheden, en niet alleen op basis van wat verwerkers van hen verwachten. Met de toenemende klimaatverandering wordt de aardappelteelt niet alleen riskanter en duurder, maar zet het ook een toenemende druk op de natuurlijke hulpbronnen waarvan de teelt afhankelijk is: bodem, water en biodiversiteit. Het behoud van dit kapitaal is de essentiële voorwaarde om ook in de toekomst succesvol te kunnen blijven boeren.
Bron: NEPG
