Op verschillende plaatsen in het land zijn de afgelopen nachten dicht bij de grond temperaturen tot -9°C gemeten. Bij temperaturen onder -5°C kunnen bietenplanten vorstschade oplopen, zeker omdat op veel percelen de planten net aan het opkomen waren. Of overzaaien nodig is kunt u pas beslissen nadat de schade nauwkeurig is vastgesteld.
Symptomen
Of er onherstelbare schade is opgetreden door de nachtvorst, hangt sterk af van de omstandigheden en van het ontwikkelingsstadium van de kiemplant. Het gevoeligst zijn ze als ze net bovenkomen. Droge grond en een hoog organisch stofgehalte verhogen de gevoeligheid voor vorst. Bieten op zand- en dalgronden zijn mede daarom gevoeliger voor vorstschade dan bieten op klei- en zavelgrond.
Vorstschade is herkenbaar aan glazige stengels en zwart verkleurde kiembladeren. Soms is de stengel ook ingesnoerd. Als het hart nog intact is en de stengel niet indroogt, dan zullen ze zich meestal wel handhaven.
Overzaaien of niet
Controleer of er voldoende planten over zijn door verspreid over het perceel enkele telstroken uit te zetten. Tel in die stroken de vitale planten en herhaal dat (liefst enkele keren) na één of twee dagen. Houd er rekening mee dat er eventueel nog plantjes kunnen opkomen. Staan er te weinig planten en bent u er zeker van dat er geen planten meer bijkomen of zich herstellen, dan kunt u overwegen om over te zaaien.
Op de IRS-site kunt u met de applicatie ‘(over)zaai, groei en ontwikkeling’ berekenen bij welk plantaantal overzaaien zinvol en rendabel is. Overzaai zal sneller renderen als dit snel gebeurt, omdat het resterende groeiseizoen dan langer is. Beslis echter niet te snel en zeker niet voordat u met zekerheid hebt vastgesteld welk stabiel plantaantal er over blijft. De applicatie is overigens ook beschikbaar in de IRS-app.
Hoe overzaaien?
Besluit u over te zaaien dan is de vraag hoe dat het beste kan. Er zijn een paar opties:
- Heeft u pleksgewijs schade: zaai door in dezelfde rijen op de plekken waar weinig planten staan. Het is vaak nodig wat dieper te zaaien om vochtige grond te bereiken. Er komen dan wel bieten met verschillende groeistadia: houd hier bij de onkruidbestrijding rekening mee!
- Als het perceel geheel of grotendeels is afgevroren: zaai in dezelfde rijen, eventueel wat dieper. Als u precies door de rijen gaat zullen veel van de jonge, eerste plantjes sneuvelen. Dan hoeft u die ook niet dood te spuiten.
- U kunt er ook voor kiezen om (opnieuw) te bewerken. Op gronden waar dit kan is ploegen wellicht een optie. Verse vochtige grond komt dan boven. De kans op goede opkomst is dan groter bij achterwege blijven van neerslag.
Op veel percelen/perceelsgedeelten op lichte gronden zal ook gerst zijn gezaaid. Mogelijk dat deze gerst ook schade heeft opgelopen. Het advies is dan direct na het zaaien maatregelen tegen stuiven te nemen. Lees meer hieronder in het bericht ‘Neem maatregelen tegen stuiven’.
