Groenbemesters zijn ingezet om de landbouw te verduurzamen en te vergroenen. Maar welke werken het beste? En hoe kunnen groenbemesters ingezet worden bij het voorkomen van bepaalde bodemziekten? In de Publiek Private Samenwerking (PPS) Groenbemesters zijn veldproeven gecombineerd met fundamenteel onderzoek.
Groen Kennisnet vroeg projectleider en onderzoeker Joeke Postma, wat zijn de belangrijkste resultaten en waar is zij het meest trots op?
Het onderzoek in het project ‘Groenbemesters in de praktijk: een stap naar diversificatie van plantaardige productiesystemen’ richtte zich op de effecten van groenbemesters en hun mengsels op de microbiële gemeenschap in de bodem in relatie tot mogelijke ziekte-onderdrukkende eigenschappen.
Wat zijn de belangrijkste conclusies?
- Er is een digitale tool ‘groenbemesterkeuzewijzer’ ontwikkeld, waarmee telers de juiste groenbemester binnen hun rotatie kunnen kiezen, afhankelijk van de door hun gewenste doelstellingen. Gebruik van de tool wordt uitgelegd via deze video en dit rapport. Tevens is een update van het groenbemesterhandboek gemaakt waarin de nieuwste kennis over bodempathogenen is opgenomen.
- Voor enkele plant-parasitaire nematoden is de waardplantstatus van een serie groenbemesters bepaald. Dit is onderzocht in veldproeven met een natuurlijke besmetting van deze nematoden, waarbij voorafgaand aan de teelt van de groenbemesters verschillende besmettingsniveaus gecreëerd zijn. (Rapport Meloidogyne chitwoodi en Meloidogyne fallax)
- Het effect van groenbemesters op de microbiële samenstelling in de bodem is bepaald in veldproeven. De resultaten lieten zien dat groenbemesters in staat zijn om het bodemleven op een specifieke manier te sturen.
- In de boomteelt is een veldproef met vier groenbemesters en een controle braak uitgevoerd op klei met hoge besmettingen Verticillium dahliae. Uit deze proef bleek hoe belangrijk het is om onkruid te onderdrukken bij een besmetting van V. dahliae. Er was namelijk een toename van de infectie bij de zeer hoge onkruiddruk met melde (Chenopodium), wat een zeer goede waardplant is voor V. dahliae.
Gerichte keuze groenbemesters
Voor wie zijn die conclusies interessant en waarom?
Voor telers en erfbetreders, omdat een gerichte keuze van groenbemesters binnen het bouwplan belangrijk is. Maar ook voor veredelaars en producenten van groenbemesterzaden vanwege de ontwikkeling van nieuwe groenbemestersoorten of cultivars.
Verduurzaming en vergroening
Voor welke maatschappelijke problemen zijn de uitkomsten van het project een oplossing? Groenbemesters zijn ingezet om de landbouw te verduurzamen en te vergroenen. Het huidige project onderzocht met name effecten op de bodembiologie en bodemziekten omdat hier nog veel kennis ontbreekt. Een bewuste keuze van het type groenbemester zal bijdragen aan beheersing en bestrijding van bodemziektes.
Hoe nu verder?
Groenbemesters bieden een enorme diversiteit aan mogelijkheden die bij lange na nog niet allemaal bekend zijn. Nu aangetoond is dat groenbemester-soorten het microbioom van de bodem in verschillende mate en op een unieke manier beïnvloeden en dat ook bepaalde antagonistische micro-organismen gestimuleerd zijn, kan vervolgonderzoek zich richten op de stimulering van ziektewering tegen bodempathogenen. Het effect van bepaalde groenbemestersoorten binnen het bouwplan op ziektewering kan verder getoetst zijn.
Goede veldproeven
Waar ben je trots op in relatie tot dit project?
Dit project heeft heel mooie resultaten opgeleverd. Er is enorm veel data over de effecten van verschillende groenbemesters op de samenstelling van het microbioom van de bodem verkregen. Dit heeft geleid tot meerdere wetenschappelijke publicaties en een proefschrift. Ik ben ook trots op de samenwerking tussen alle verschillende partijen binnen het project waardoor we goede veldproeven hebben kunnen combineren met het meer fundamenteel onderzoek. Zo was er o.a. een grote veldproef met groenbemestermengsels op drie locaties waarbij de effecten van complexe mengsels met alle afzonderlijke groenbemestersoorten vergeleken is.
Bron: Groen Kennisnet
