Wat hebben boeren op het platteland van Brandenburg en producenten in Noord-Namibië gemeen? Een antwoord kan zijn: "Veel zand in hun grond". Wat waar is. Het antwoord "Niet veel water" zou ook kloppen. Wat geldt voor de mondiaal genetwerkte landbouw als geheel, geldt echter in het bijzonder voor beide gevallen: hoewel de uitdagingen enige overeenkomst kunnen vertonen, kunnen ze alleen lokaal worden overwonnen.
Klimaatverandering is een realiteit
Het is vermoedelijk de oudste droom in de landbouw: "het weer kunnen beheersen" – bepalen wanneer de zon zal schijnen of wanneer het zal regenen. En laten we de wind ook niet vergeten. Professionele boeren over de hele wereld zijn echter niet dol op dagdromen. Het is bekend dat landbouw in de open lucht plaatsvindt, en de producenten zijn realisten. Deze realiteit omvat het feit dat een tekort aan water een probleem is dat serieus moet worden genomen. Niet alleen in de droge gebieden van de mondiale akkerbouw, maar ook steeds meer in regio's die tot nu toe goed met hun water zijn omgaan. Klimaatverandering heeft impact.
Bronnen herkennen en exploiteren
Van oudsher worden droge gebieden steeds meer bedreven in het omgaan met dit tekort. Op plaatsen waar water soms schaars is en vervolgens weer in overvloed beschikbaar is, werken boeren eraan om dit probleem op te lossen: irrigatie, water leveren van bovenaf (sproeiirrigatie) of van onderaf (irrigatie onder de grond). Bij sproeiirrigatie wordt water over de gewassen gespoten. Deze techniek is flexibeler, maar het water kan sneller verdampen. Ondergrondse irrigatie is meer betrokken omdat het water met slangen rechtstreeks in de grond moet worden geleid; hierdoor bereikt het echter direct de plantwortels en worden verliezen geminimaliseerd. Irrigatie houdt in dat het water rechtstreeks naar de plant wordt gebracht, en soms gaat het om systemen verspreid over grote gebieden. De definities van, of liever de overgangen tussen, de procedures zijn in de praktijk over het algemeen vloeiend doorlopend.
Als gewassen van (extra) water moeten worden voorzien, moet eerst worden onderzocht of dit water kan en mag worden gebruikt. Hoewel dit triviaal klinkt, is het allesbehalve zo. Op de recente DLG-irrigatieconferentie bijvoorbeeld, rapporteerde Jürgen Kleber van de Universiteit van Geisenheim over de "verbetering van afvalwatervijver-systemen in Noord-Namibië om de beschikbaarheid van water voor voedergewassen te vergroten". In droge gebieden legt irrigatie de basis voor mens en vee. Een soortgelijke vraag wordt in Duitsland gesteld, zoals Veikko Junghans tijdens de gespecialiseerde conferentie uitlegde. Als wetenschapper aan de Humboldt-universiteit in Berlijn is hij toegewijd aan het bepalen van "welke middelen kunnen worden gebruikt voor veldirrigatie in Duitsland".
Proceswater uit de voedingsindustrie is van "lage geschiktheid", terwijl restwater uit biogasinstallaties ten minste "voorwaardelijk geschikt" is. Junghans beschouwt alleen oppervlaktewater en oeverfiltraat als "zeer geschikt". De "bron" is cruciaal.
Specifieke oplossing in plaats van patentrecept
De voorbeelden maken duidelijk dat "regenmakers" nodig zijn op de verschillende landbouwlocaties. Tegelijkertijd wordt duidelijk dat er geen patentrecepten zijn voor irrigatie – elke oplossing moet worden aangepast aan de respectieve situatie. Het hoofdonderwerp van AGRITECHNICA 2019 pakt dit centrale aspect aan met het motto "Wereldwijde landbouw – Lokale verantwoordelijkheid". Misschien staat water, en dus ook irrigatie, meer dan elke andere "productiefactor" voor de lokale verantwoordelijkheid van een internationaal genetwerkte agrarische industrie.
Als een schaars en daarom waardevol goed moet water met de hoogst mogelijke efficiëntie worden gebruikt. Digitalisering levert hier uiteraard een belangrijke bijdrage aan, omdat het water op het juiste moment nauwkeurig, dus effectief gedoseerd, kan worden getransporteerd naar de locatie waar het in de gewassen nodig is. Idealiter omvat dit netwerken met het gehele agarische bedrijfbeheersysteem. Dit omvat ook het juiste beheer van de bodem zodat deze kan worden gebruikt als wateropslag voor de gewassen.
AGRITECHNICA 2019
Van 10 tot 16 november 2019 zal in Hannover de nieuwste technologie, inclusief irrigatietechnologie en de knowhow om deze te gebruiken, te zien zijn op AGRITECHNICA, 's werelds toonaangevende beurs voor landbouwmachines.
Bron: Agritechnica
