Vanuit de mestwetgeving ben je verplicht om tussen 2023 en 2026 een rustgewas te telen op zand- en lössgrond. Als je dit in de jaren 2023 tot en met 2025 nog niet gedaan hebt ben je verplicht om dit in 2026 te doen.
Een rustgewas telen
Een rustgewas wordt geteeld als hoofdteelt. Dat betekent dat het gewas in de periode van 15 mei tot 15 juli het meest aanwezig moet zijn. Er mag ook een mengsel gezaaid worden dat voor minimaal twee derde uit een rustgewas bestaat. Voorbeelden van rustgewassen zijn grasland, granen of luzerne. Bekijk de volledige gewascodelijst van RVO.
Er is een situatie waarbij het rustgewas niet de hoofdteelt is. Er kan voor gekozen worden een vroeg gewas op te volgen met een onbemest vanggewas dat vóór 1 september wordt gezaaid. Dit kan niet door middel van onderzaai. De hoofdteelt mag elk gewas zijn. Alleen in combinatie tellen deze teelten mee als:
- Het rustgewas wordt ingezaaid vóór 1 september en na de oogst van de hoofdteelt.
- Het vanggewas tot 1 februari blijft staan.
- De inzaaidatum vóór 15 oktober is doorgegeven in de Gecombineerde opgave.
- Het vanggewas dient een toegestaan vanggewas op zand- en lossgrond te zijn. Denk hier bijvoorbeeld aan wintertarwe of wintergerst
Sancties bij niet-naleving
Als in de periode 2023 tot en met 2026 niet wordt voldaan aan de verplichting om een rustgewas te telen op zand- of lössgrond, heeft dit gevolgen voor zowel de GLB-subsidies als voor het gebruik van mest.
GLB
Bij het niet naleven van de rustgewassenverplichting wordt in principe 3% gekort op de rechtstreekse betalingen (basispremie en eco-regeling), de ZLH en het ANLb. Deze korting kan hoger uitvallen als er sprake is van opzet of als de overtreding ernstig, grootschalig of herhaald is. Daarnaast is het niet naleven van de rustgewassenverplichting een economisch delict volgens de Wet op de economische delicten.
Mest
Vanaf 1 januari 2023 geldt een periode van vier kalenderjaren. Als in die periode op zand- of lössgrond geen aangewezen rustgewas wordt geteeld, mag er in diezelfde periode geen mest op of in de bodem worden gebracht. Concreet betekent dit dat bij het niet voldoen aan de verplichting een bemestingsverbod geldt van 1 januari 2023 tot en met 31 december 2026.
Als wordt vastgesteld dat geen rustgewas is geteeld, maakt de NVWA een proces-verbaal op. Dit gaat naar de officier van justitie. Het Openbaar Ministerie beslist vervolgens over de verdere afhandeling. Bijvoorbeeld een geldboete of een oproep om voor de strafrechter te verschijnen.
Uitzonderingen
Wanneer een gewas van 2023 tot en met 2026 aan één stuk door op het land staat hoeft er geen rustgewas geteelt te worden, denk hierbij aan asperges, fruitbomen of een agrarisch natuurmengsel. Ook wanneer de percelen in gebruik zijn voor biologische landbouw of in overschakeling is een vanggewas niet nodig, wel dient er een SKAL-certificaat te zijn.
Bron: Agrifirm
