“Ik zie de samenleving steeds verder elektrificeren. Er zijn misschien boeren, die het niet erg vinden om de stroom op een kilometer afstand van het bedrijf te hebben. Dan ben je waarschijnlijk 120 duizend euro aan de aanschaf van de kabel kwijt. Ik zoek dan liever naar een duurzamere en goedkopere oplossing”, zo vertelt Hendrik Luth aan de tuintafel achter de boerderij in het Groningse Wedde. En die oplossing heeft hij inmiddels gevonden: elektrisch beregenen.
Terug naar de basis
Het is niet nieuw: een eigen pijpleidingstelsel aanleggen onder de akkers en vervolgens aansluitpunten maken om de haspels aan te koppelen. Luth zag het dertig jaar geleden al bij een collega in Rolde: “Wij vinden het belangrijk om onze technieken aan te passen om zodoende het milieu en de kostprijs in de gaten te kunnen houden. Toevallig werkt deze methode op allebei”, zo begint Luth zijn uitleg.
Oude techniek
En waar gaat het dan exact over? Op het akkerbouwbedrijf van Luth werd tot en met 2014 met een haspelinstallatie beregend waarbij slootwater met een dieselmotor werd opgepompt. Door verplaatsing van de dieselmotorpomp en de aluminiumbuizen kan elk perceel desgewenst beregend worden. In 2015 is er een bron geslagen en wordt er met een elektromotor grondwater opgepompt. Met de nieuwe installatie wordt ook via een haspel beregend, maar om de totale oppervlakte te kunnen bereiken wordt het water ondergronds via pvc-buizen getransporteerd, zodat de motorpomp en buizen tussentijds niet verplaatst hoeven te worden.
Vergetelheid
Een project dat prima past in de huidige energietransitie, want het is goed voor milieu (minder CO2, minder stikstofverbruik, lagere dieselkosten en een hoger rendement voor opgewerkte zonne-energie) en het voorkomt slepen met haspels en zorgt voor een vermindering van het geluidsoverlast door pompen. Luth: “Deze methodiek wordt in het buitenland al heel veel gebruikt, maar in Nederland is het een beetje in de vergetelheid geraakt”, zo begint de akkerbouwer uit Wedde.
“Toen ik – een behoorlijk aantal jaren geleden – op de landbouwschool zat, kregen we een rondleiding op een bedrijf in Rolde (een dorp in de provincie Drenthe behorende tot de gemeente Aa en Hunze, red.) en die hadden toen al een pomp op stroom en leidingen in het veld. Zij konden niet anders omdat ze geen oppervlaktewater hebben in die streek. Dat is destijds nooit in de publiciteit gekomen en langzaam maar zeker ‘vergeten’. Ik probeer dat nu anders te doen, door deze manier van beregenen wél in de picture te zetten. Elektrisch beregenen is namelijk niet alleen duurzamer, het is ook goedkoper.”
Toekomst van beregening
Om het één en ander mogelijk te maken heeft Luth in de schuur een schakelkast voor de zonnepanelen en werd er buiten op het erf een zeven meter diepe bron geslagen. “Mijn verwachting is dat elektrisch regenen volgend jaar landelijk wordt uitgerold. Als wij het voor elkaar krijgen om de aansluiting in het veld gebruiksvriendelijk en simpel te maken, dan verwacht ik dat binnen enkele jaren vijftig procent van de akkerbouwbedrijven aan het elektrisch beregenen is.”
Enpuls
Naast de samenwerking met Robbemont heeft Luth ook de hulp ingeroepen van Enpuls, een volle dochteronderneming van netwerkbeheerder Enexis die samen met LTO Nederland momenteel bezig is om het systeem dusdanig vorm te geven dat het ook voor collega-akkerbouwers een betaalbaar alternatief wordt. Luth: “Enexis wordt straks bedolven onder de stroomleveranciers vanwege de verplichting om duurzame energie op te wekken. Alleen de opslag daarvan is nog een dingetje. Ze zijn dan ook ingestapt bij dit project om te kijken of we elkaar kunnen versterken.” Collega akkerbouwer Jan Reinier de Jong, die wel een eigen opslagunit heeft, is onlangs ook aangesloten bij het samenwerkingsverband: “Hierdoor hebben we nu twee mooie akkerbouwbedrijven die het verhaal verder kunnen uitdragen.”
