De Agro Vertrouwensindex laat over het algemeen geen positief beeld zien. Het vertrouwen bij de akkerbouwers is laag. Door de goede oogsten is er een ruim aanbod ontstaan, wat heeft geleid tot lagere opbrengstprijzen en daarmee druk op de bedrijfsresultaten. Ook het vertrouwen van melkveehouders lijkt in een vrije val te zijn beland. Door de sterk lagere melkprijs is de index voor deze sector in het vierde kwartaal van 2025 onder het nulpunt terechtgekomen.
Een positieve uitzondering zijn de ondernemers in de biologische sector. Daar steeg het vertrouwen en zijn ondernemers positiever dan het langlopende gemiddeld.
Vertrouwen akkerbouwers iets beter, maar nog altijd laag
Mark Manshanden, onderzoeker bij WSER, geeft aan dat na een goed groeiseizoen, waarin het nodige werk verzet werd, het financiële resultaat voor het gemiddelde bedrijf slecht is. Veel akkerbouwers zagen het rendement van vrijwel alle gewassen afnemen. De stemmingsindex daalt hierdoor verder, naar 9,2 punten in het vierde kwartaal van 2025. Dit is het laagste punt sinds het eerste kwartaal van 2025 en ver onder het langjarig gemiddelde.
Hoewel akkerbouwers iets positiever naar de middellange-termijnverwachting van hun bedrijf kijken (+2 punten), is deze index, met een langjarig gemiddelde van -2,8 punten, nog altijd sterk lager dan wat gangbaar is. “De verwachtingen voor de komende jaren zijn niet hoog”, aldus Manshanden. “Het bedrijfseconomische fundament van het gemiddeld akkerbouwbedrijf is de aardappelteelt. Vraag en aanbod zijn op deze markt nu uit balans. De komende jaren zal het aanbod moeten dalen, maar de individuele akkerbouwer heeft geen baat bij het reduceren van eigen areaal. Hier zal concurrentie bepalen wie er blijven telen en wie niet.
Het aanbod wereldwijd is sterk weersafhankelijk, en de wereldhandel is onvoorspelbaar. Het merendeel van de producten is echter binnen Europa afgezet. Toch heeft wereldhandel wel invloed op de Europese markt,” geeft hij een voorzichtig uitkijkje richting de toekomst.
Daling vertrouwen melkveehouders zet door
De Agro Vertrouwensindex ligt in het vierde kwartaal van 2025 onder nul. Melkveehouders die negatief naar hun bedrijfssituatie kijken hebben de overhand gekregen. De index is door de lage melkprijzen in een vrije val terechtgekomen. De index daalde in de afgelopen twee kwartalen van bijna 19,7 punten naar -0,9. Onder invloed van de lagere prijzen van geproduceerde melk daalde de stemmingsindex sterk. De stemmingsindex ligt nu net boven het langlopende gemiddelde.
Jakob Jager, onderzoeker bij Wageningen Social & Economic Research (WSER), geeft aan dat de melkaanvoer in Europa, maar ook de rest van de wereld, in de loop van 2025 veel sterker toenam dan verwacht. Dit kwam deels door de verlate melkpiek vanwege blauwtong. Ook de goede kwaliteit van het ruwvoer en de hoge melkprijs hadden een stijgende melkproductie tot gevolg.
Of de stemming snel zal verbeteren is de vraag. “De totale kosten van mestafzet zullen namelijk ook toenemen, omdat er meer mestvolume moet worden afgezet, nu in 2026 de laatste stap in de derogatieafbouw plaatsvindt,” geeft Jager aan. “De kostenstijging tussen 2020 en 2026 bedraagt volgens schattingen wel rond de 30.000 euro. Daarnaast neemt de melkproductie in andere werelddelen verder toe”. Evenals de stemming daalde de toekomstverwachting onder melkveehouders ook sterk.
Biologische boeren zijn positief
In tegenstelling tot melkveehouders en akkerbouwers die niet-biologisch werken of telen, zijn biologische bedrijven in de land- en tuinbouw positief over hun eigen bedrijfsvoering. Het vertrouwen steeg met vijf punten naar 20,1 punten en ligt in het vierde kwartaal van 2025 hoger dan het langjarig gemiddelde. Zowel de stemmingsindex als de middellange-termijnverwachting steeg en liggen beide hoger dan het langjarig gemiddelde.
“De melkprijs voor biologisch is op niveau gebleven, terwijl die voor reguliere melk sterk afnam. Voor plantaardige producten was de oogst goed bij weinig uitval” geeft WSER-onderzoeker Coen van Ruiten aan. Collega Katja Logatcheva vult aan: “Ook de afzet ontwikkelt zich positief. In het derde kwartaal van 2025 steeg de verkoop van biologische aardappelen, groente, fruit, zuivel, eieren, vlees en vleeswaren in supermarkten met 11 tot 19 procent ten opzichte van een jaar eerder. Deze groei ligt boven de consumentenprijsstijging, wat duidt op een toegenomen afzetvolume en een sterkere vraag op primair niveau.”
Bron: Agrimatie
