Eind februari ging de publiek-private samenwerking (PPS) Akkerbouw met ambitie officieel van start. In dit landelijke netwerk werken akkerbouwers, onderzoekers en adviseurs samen aan één doel: het verbeteren van de grond- en oppervlaktewaterkwaliteit op zand-, klei- en lössgronden.
Akkerbouwbedrijven trekken hierin op met partners uit het bedrijfsleven, het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN), provincies, WUR en Van Tafel naar Kavel. Samen ontwikkelen zij een integrale aanpak op basis van kritische prestatie-indicatoren (KPI’s). In de eerste fase ligt de focus op het verminderen van stikstof- en fosfaatverliezen naar grond- en oppervlaktewater.
Sectoraanpak Nitraat
“Voor BO Akkerbouw is de PPS Akkerbouw met ambitie een belangrijke samenwerking binnen de Sectoraanpak Nitraat. We verzamelen via dit onderzoek praktijkkennis en zorgen dat die gericht terechtkomt bij telers én beleidsmakers”, aldus Erna van der Wal, Coördinator Beleid en Keten bij BO Akkerbouw.
Praktijk centraal
Op de deelnemende bedrijven worden teelt- en bemestingsplannen gemaakt en maatregelen direct in de praktijk getest. Via metingen en praktijkproeven ontstaat inzicht in wat werkt onder verschillende bedrijfsomstandigheden.
Eerdere resultaten zijn veelbelovend. Met een gerichte combinatie van maatregelen lijken de normen voor stikstofverliezen naar grondwater haalbaar. De vervolgvraag is of deze aanpak ook breed toepasbaar is, met het behoud van economisch rendement.
Maatwerk per bedrijf
Geen akkerbouwbedrijf is hetzelfde. Verschillen in grondsoort, bouwplan en bedrijfsstrategie vragen om maatwerk. De maatregelen binnen de PPS zijn daarom geen blauwdruk, maar bieden handvatten en inspiratie voor telers. Denk aan:
- een teeltaanpak voor aardappelen met een laag Nmin-residu;
- strategieën voor een weerbare en gezonde bodem;
- inzicht in de haalbaarheid en betaalbaarheid van maatregelen;
- aandacht voor de samenhang tussen klimaatimpact en waterkwaliteit.
De experimenten zijn geen wetenschappelijke onderbouwing, maar praktijkverkenningen. Juist die praktijkervaring levert waardevolle inzichten op voor beleidsontwikkeling.
Koppeling met regionale initiatieven
De resultaten uit de PPS worden uitgewisseld met regionale initiatieven. In heel Nederland lopen projecten rond waterkwaliteit. Door kennis te bundelen en te vergelijken, ontstaat een breder fundament voor effectief en werkbaar beleid.
Van der Wal: “De ervaringen van telers zijn daarbij onmisbaar. Zij laten zien wat werkt in de praktijk én wat nodig is om de bijvoorbeeld waterkwaliteit te verbeteren en tegelijkertijd de teelt uitvoerbaar en economisch haalbaar te houden.”
Netwerk versnelt kennisdeling
De PPS is meer dan onderzoek. Het is ook een netwerk waarin ondernemers, onderzoekers en overheden samen leren en verbeteren. Door kennis en ervaringen actief te delen, kan de sector sneller stappen zetten richting betere milieukwaliteit.
Aan de PPS Akkerbouw met ambitie nemen onder meer BO Akkerbouw, Agrifirm, Van Iperen, FarmPlus, Avebe, Wageningen Research, Cosun, Vavi en Van Tafel naar Kavel deel. De financiering komt van deze partners, de TKI’s Agri & Food, Tuinbouw & Uitgangsmaterialen en Water & Maritiem en diverse provincies.
Deze brede samenwerking onderstreept het gezamenlijke belang: een toekomstbestendige akkerbouw waarin milieubelasting en economisch rendement in balans zijn.
Bron: BO Akkerbouw
