De prijzen van grondstoffen blijven in beweging onder invloed van wereldwijde oogstontwikkelingen, logistieke verstoringen en weersomstandigheden. Waar de ruime beschikbaarheid van mais, tarwe en soja op de langere termijn neerwaartse druk op prijzen zet, zorgen geopolitieke spanningen, hogere transportkosten en regionale tekorten juist voor prijssteun. Tegelijkertijd neemt de onzekerheid in de grondstoffenmarkt toe door droogte in delen van Europa en de Verenigde Staten, terwijl Zuid-Amerika recordoogsten laat zien.
Wereldwijde oogsten drukken prijzen van granen en soja
De internationale markt voor mais, tarwe en sojaschroot wordt momenteel vooral beïnvloed door de ruime wereldwijde beschikbaarheid. Volgens Agruniek Rijnvallei zorgen grote voorraden en gunstige oogstverwachtingen voor prijsdruk bij zowel granen als soja. Voor mais wijst het bedrijf op ruime mondiale balansen en grote oogsten in Zuid-Amerika. Ook bij tarwe drukken de grote wereldvoorraden de markt, waarbij Rusland volgens nog aanzienlijke volumes moet exporteren vóór de nieuwe oogst.
Ook op de sojamarkt blijft het aanbod groot. Volgens Agruniek Rijnvallei wordt in Brazilië een recordoogst van 182 miljoen ton verwacht, terwijl de oogstraming in Argentinië is verhoogd en de verwerkingscapaciteit daar toeneemt. In de wekelijkse nieuwsbrief van ForFarmers wordt gemeld dat de Braziliaanse sojaoogst recent met 1,5 miljoen ton is verhoogd naar 181 miljoen ton. Daarnaast is de Argentijnse oogst weer op gang gekomen na eerdere regenval. Het ruime aanbod zet met name de termijnprijzen onder druk, ondanks aanhoudende vraag naar eiwitrijke grondstoffen.
Oplopende kosten door geopolitiek en logistiek
Tegenover het ruime aanbod staan oplopende logistieke kosten en geopolitieke onzekerheden, die juist een prijsverhogend effect hebben. Volgens Agruniek Rijnvallei zorgen de spanningen in het Midden-Oosten voor hogere transportkosten, wat doorwerkt in de prijzen van mais, tarwe en sojaschroot. Daarnaast kan een mogelijke lage waterstand op de Rijn de binnenlandse logistiek verstoren, waardoor de aanvoer in Noordwest-Europa duurder wordt.
Ook de energiemarkt speelt hierin een rol. Volgens ForFarmers worden de graanprijzen ondersteund door zorgen over ontwikkelingen op energiemarkten. Bij sojaschroot leidt daarnaast onzekerheid over de Europese aanvoer tot hogere prijzen op de korte termijn. ForFarmers meldt dat in generieke EU-kwaliteitscontroles sporen van genetisch gemodificeerde organismen zijn gevonden die in Europa niet zijn toegestaan. Hierdoor is onduidelijkheid ontstaan over de beschikbaarheid van bepaalde partijen, wat de spotprijzen van sojaschroot heeft verhoogd. In de afgelopen week steeg de prijs aan de voorkant met circa 8 euro per ton, terwijl termijnprijzen met 2 euro opliepen.
Weersrisico’s vergroten onzekerheid in de markt
Naast aanbod en logistiek blijven weersomstandigheden een belangrijke factor voor de prijsvorming. Volgens ForFarmers zijn de Amerikaanse tarweoogstverwachtingen opnieuw verlaagd door droog en heet weer. Hierdoor staat de tarwenotering in Chicago op het hoogste niveau in twee jaar. In Europa groeit eveneens de bezorgdheid over een neerslagtekort, al benadrukt ForFarmers dat het nog te vroeg is om daar definitieve conclusies aan te verbinden.
Daartegenover kent Rusland volgens ForFarmers juist gunstige groeiomstandigheden, waardoor de oogstramingen daar zijn verhoogd. In Australië ligt de verwachte tarweproductie ongeveer 20 procent lager dan vorig jaar, mede door een verschuiving van teeltareaal naar gewassen met een lagere meststoffenbehoefte. Daarnaast wijzen zowel marktpartijen als meteorologen op een verhoogde kans op een nieuwe El Niño later dit jaar. Volgens ForFarmers kan dit weersfenomeen wereldwijd leiden tot extremere weersomstandigheden, waardoor droge gebieden droger worden en natte regio’s juist meer neerslag krijgen. Daarmee blijft de prijsvorming voor diervoedergrondstoffen de komende maanden gevoelig voor plotselinge marktveranderingen.
Eiwit- en vezelgrondstoffen blijven krap beschikbaar
Buiten granen en soja blijft de markt voor alternatieve eiwit- en vezelrijke grondstoffen relatief krap. Volgens ForFarmers is raapschroot beperkt beschikbaar doordat fabrieken moeite hebben voldoende raapzaad te verkrijgen. Sommige verwerkers overwegen daardoor onderhoudswerkzaamheden eerder uit te voeren. Ook zonnebloemschroot en DDGS zijn beperkt leverbaar, waardoor prijzen hoog blijven.
In de vezelmarkt blijven palmpitschilfers last houden van hoge vrachtkosten, aldus ForFarmers. Daarnaast trekt China volgens het bedrijf opnieuw belangstelling op de markt, wat extra druk op de beschikbaarheid kan zetten. Bietenpulp is inmiddels uitverkocht tot aan de nieuwe campagne, terwijl tarwegries nog altijd schaars is. ForFarmers verwacht dat de beschikbaarheid van tarwegries kan verbeteren zodra de nieuwe oogst op gang komt. Sojahullen komen door vertraagde oogsten nog beperkt beschikbaar, maar kunnen door de hoge pulpprijzen een aantrekkelijk alternatief vormen voor veevoerproducenten.
Tekst: Esmee Groot Roessink
