De prijsindex af boerderij is gedaald met bijna 12 procent, van 209 punten in januari 2025 naar 184 punten in maart dit jaar. Dit niveau ligt ruim 22 procent lager dan in maart 2024.
De consumentenprijsindex van aardappelen is maart 2025 uitgekomen op 122 punten. Dat is bijna één procent hoger dan in januari 2025 en ruim twee procent hoger dan in maart 2024. De prijsindex van de verwerkende industrie kwam in maart 2025 uit op 161 punten, gelijk aan het begin van dit jaar en circa één procent hoger dan dezelfde maand vorig jaar.
Consumentenprijsindex
De consumentenprijsindex van aardappelen is in maart uitgekomen op 122 punten. Dat is bijna één procent hoger dan begin dit jaar en ruim twee procent hoger dan in maart 2024. De stabilisering rond dit prijsniveau is vergelijkbaar met vorig jaar en heeft te maken met het seizoenspatroon, waarbij consumentenprijzen vaak een licht dalende trend laten zien na de oogst aan het einde van de zomer en vanaf mei-juni weer wat stijgen als de voorraden langzaam leeg raken en bewaarkosten hoger zijn. Deze trend toont dat de consumentenprijsindex de stijgende trend in af-boerderijprijzen volgt met een kleine vertraging en een sterk gedempt effect.
Boerderijprijzen
De stijgende trend in de prijsindex af boerderij is gekenterd. Het prijsniveau in maart 2025 van 184 punten laat een daling van bijna 12 procent zien ten opzichte van januari en ligt hiermee rond het niveau van oktober 2024. Waar in de vorige update werd gesproken over een stijgende prijs als gevolg van beperkter aanbod in een sterke vraagmarkt door enigszins tegenvallende oogstopbrengsten in 2024 en lagere kilo’s aan voorraadaardappelen, zien we nu dat de vraag naar aardappelen is gedaald.
De oorzaak hiervan is een combinatie van de verwachtingen van een grotere en eerdere oogst en een tegenvallende fritesafzet, waardoor de verwerkende industrie zich richt op contractaardappelen en geen aardappelen van de vrije markt nodig heeft. Of de positieve verwachtingen voor het komende seizoen uitkomen, is steeds onzekerder gezien de aanhoudende droogte. Als mei net zo droog is als maart en april, zal dat een negatieve invloed hebben op de aardappeloogst en van invloed zijn op het prijsniveau. Door het droge voorjaar hebben veel telers vroeg geplant en begin mei vond de eerste vroege oogst aardappelen al plaats in Nederland.
Consumptieaardappeloogst 2024
De totale productie van de Nederlandse consumptieaardappeloogst in 2024 komt uit op 3,3 miljoen ton. Dat is lager dan de 3,6 miljoen ton die het CBS in oktober had genoemd in de voorlopige oogstraming. Oogsten waren kleiner dan in 2023, ondanks dat het areaal met 3,5 procent is gegroeid tot bijna 80.000 ha. In totaal is er in 2024 circa 50,000 ton minder geoogst dan in 2023, voornamelijk doordat de hectareopbrengsten achterbleven.
Gemiddeld is er 43,3 ton consumptieaardappelen per hectare geoogst. Dat is 3,4 procent lager dan in 2023 en 7,7 procent lager dan het vijfjarig gemiddelde. Het grotere areaal kon de terugloop in opbrengst per hectare niet compenseren.
Sterke vraag naar landbouwgrond
De verwachting is dat er toenemende druk op de aanbodzijde van aardappelen zal blijven, met name in Nederland en België. Deze druk wordt veroorzaakt door de sterke vraag naar landbouwgrond (deels voor andere activiteiten), strengere regelgeving, duurzaamheidseisen vanuit verwerkers en supermarkten en klimaatverandering die leidt tot extreme weersomstandigheden, verzilting en hogere ziektedruk.
Daar staat tegenover dat er voornamelijk in Frankrijk en Duitsland areaal is uitgebreid, wat leidt tot een totale areaaluitbreiding van zeven procent naar circa 560.000 ha in deze vier landen. De areaaluitbreiding is noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de toenemende vraag naar grondstoffen vanuit de nieuwe fritesfabrieken in Noord-Frankrijk. Daarmee speelt de Franse aardappelteelt en -industrie in op de groeiende wereldwijde vraag naar met name industrieaardappelen vanuit de horeca en fastfoodsector in opkomende economieën.
Verwerkende industrie
Als gevolg hiervan laat de opbrengstprijs van de verwerkende industrie een opwaartse trend zien sinds begin 2022. De prijsindex van de verwerkende industrie in Nederland kwam in maart 2025 uit op een niveau van 161 punten, gelijk aan januari 2025 en ruim één procent hoger dan dezelfde maand vorig jaar toen de prijsindex op 159 punten stond. Naast de groeiende vraag, spelen de hogere productiekosten zoals die voor pootgoed en machineonderhoud ook een rol in de opwaartse prijstrend. De verwachting is dan ook dat de industrieprijs hoog zal blijven.
De aardappelverwerkende industrie verwerkte over de afgelopen 12 maanden (maart 2024 – maart 2025) een krappe 3,9 miljoen ton aardappelen, zo blijkt uit de verwerkingscijfers die de Vereniging voor de Aardappelverwerkende industrie publiceerde. Dit is nagenoeg gelijk aan het niveau van dezelfde periode vorig jaar (ruim 3,9 miljoen ton).
Bron: Agrimatie
