De consumentenprijsindex van aardappelen is in maart 2024 uitgekomen op 119 punten (2020=100). Dat is één procent hoger dan in januari 2024 en vier procent hoger dan in maart 2023. De prijsindex af boerderij is na een forse daling in het derde kwartaal van 2023 weer aan het stijgen.
De index kwam in maart 2024 uit op 238 punten, 26 procent hoger dan twee maanden eerder en 21 procent hoger dan in januari 2023. De prijsindex van de verwerkende industrie kwam in maart 2024 uit op 149 punten, vijf procent lager dan in januari 2024 en drie procent lager dan dezelfde maand vorig jaar.
Prijsontwikkeling
De consumentprijsindex van aardappelen is in januari 2024 uitgekomen op 119 punten. Dat is één procent hoger dan in januari 2024. De licht dalende trend in de consumentenprijs van de afgelopen maanden is dus weer gekenterd en daarin zien we dat de CPI met een kleine vertraging de stijgende trend in af-boerderijprijzen sinds het dieptepunt in oktober 2023 volgt. Ook ligt de consumentenprijs ongeveer vier procent boven het niveau van dezelfde maand vorig jaar.
Prijsindex af-boerderij
De prijsindex af boerderij is verder gestegen en ligt met 238 punten weer ver boven het laatste dieptepunt van 130 punten in oktober 2023. De opwaartse prijstrend is verklaard doordat er momenteel nog steeds vrij weinig aanbod is van aardappelen als gevolg van een tegenvallende oogst in het afgelopen seizoen door het natte najaar.
Daarnaast is de bodem nog steeds vrij nat waardoor poten nog lastig is en het seizoen voor het afleveren van aardappelen van oogst 2023 verder opgerekt moet zijn. In een stijgende markt zijn aanbieders terughoudend om te verkopen en zodoende kan de prijs af-boerderij verder oplopen. De verwachting is dat deze af-boerderijprijzen relatief hoog zullen blijven, vanwege de hogere kosten en risico’s van de aardappelteelt als gevolg van klimaatrisico’s waarvoor de telers gecompenseerd moeten zijn.
Opbrengst consumptieaardappelen
De opbrengst van de consumptieaardappeloogst in 2023 is uitgekomen op 3,4 miljoen ton aldus het CBS. Dat is lager dan de raming van 3,6 miljoen ton die het CBS in november 2023 naar buiten bracht en een krimp van vijf procent ten opzichte van de oogst van 2022. Dit is deels toe te schrijven aan een kleiner areaal van 75.000 ha ten opzichte 76.600 ha in 2022. Een andere oorzaak is een lagere hectareopbrengst van 45,8 ton per hectare ten opzichte van circa 47 ton per hectare het jaar ervoor als gevolg van een zeer nat najaar, waardoor niet alle aardappelen gerooid konden worden en er ook een hoger aandeel misoogst is onder wel gerooide partijen.
De verwachting is dat er toenemende druk op de aanbodzijde van aardappelen zal blijven, met name in Nederland en België. Deze druk is veroorzaakt door de sterke vraag naar landbouwgrond (deels voor andere activiteiten), strengere regelgeving, duurzaamheidseisen vanuit verwerkers en supermarkten en klimaatverandering dat leidt tot extreme weersomstandigheden, verzilting en hogere ziektedruk.
Verwerkende industrie
Sinds begin 2022 laat de opbrengstprijs van de verwerkende industrie een opwaartse trend zien. De opwaartse trend is te verklaren vanuit de toenemende vraag naar aardappelproducten vanuit de wereldwijde horeca en fastfood die leidt tot een grotere vraag naar industrieaardappelen. Ook spelen de hogere productiekosten een belangrijke rol sinds de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. Met de start van het nieuwe oogstseizoen in juli/augustus 2023 tot en met de ramingen van december ligt de prijs redelijk stabiel rond de 158-159 punten.
Producentenprijsindex
Sinds januari 2024 is er kleine daling in de producentenprijsindex naar 149 punten in maart 2024. Dat is vijf procent lager dan de prijs in januari 2024 en drie procent lager dan in maart 2023, maar nog steeds ruim boven het niveau van voor april 2022 dat op tussen de 120 punten lag. De verklaring is dat de kosten voor energie en kunstmest dan wellicht wel iets gedaald zijn in de afgelopen maanden maar dat de andere kostenposten zoals die voor pootgoed en machineonderhoud juist verder zijn gestegen.
De aardappelverwerkende industrie verwerkte over de afgelopen 12 maanden (maart 2023 – maart 2024) circa 3,9 miljoen ton aardappelen. Hiermee ligt het volume van de aardappelverwerkende industrie in de afgelopen 12 maanden iets onder het niveau van dezelfde periode vorig jaar (circa 4,0 miljoen ton).
Bron: Agrimatie
