Op een aantal bietenpercelen in de regio Voorne-Putten, Hoeksche Waard, IJsselmonde en Eiland van Dordrecht is de schadedrempel van groene bladluizen (groene perzikluizen, sjalottenluizen en aardappeltopluizen) voor de eerste keer overschreden. Zie de ‘Bladluiswaarschuwingskaart’.
De overschrijdingen zijn met name gevonden op de percelen waar de planten wat verder ontwikkeld zijn (groter dan het 12-bladstadium). Groene luizen kunnen vergelingsziekte overbrengen, wat tot 50 procent schade kan leiden.
Controleer uw perceel
De bladluiswaarschuwingsdienst van IRS adviseert telers alert te zijn en hun bietenpercelen wekelijks te controleren op aantallen groene bladluizen. Bekijk ook de video ‘Vergelingsziekte beperken: wekelijks waarnemen tot half juli noodzakelijk’.
Advies insecticiden
IRS adviseert om insecticiden pas in te zetten als de schadedrempel is overschreden. Eerder inzetten heeft geen zin.
Met de vrijstelling van Batavia heeft de teler de beschikking over twee toepassingen vanaf 1 juni tot en met 15 juli. Batavia (0,45 l/ha) mag maximaal twee keer worden ingezet met een interval van minimaal 14 dagen. Ze adviseren om voor een betere werking olie toe te voegen (bijvoorbeeld Robbester of Actirob (1 l/ha)). Gebruik Batavia niet in de buurt van in bloei staand onkruid. Verwijder onkruid voordat het bloeit. Na een gewasbehandeling percelen nog minimaal twee weken vrijhouden van bloeiende onkruiden.
Geen Teppeki of Afinto na 1 juni
Na 1 juni is het advies om geen Teppeki of Afinto meer te gebruiken. Inzet na 1 juni kan leiden tot overschrijding van de MRL. Kies na 1 juni daarom voor Batavia.
Bij overschrijding van de schadedrempel van de zwarte bonenluis kan ook Pirimor (0,4 kg/ha) worden ingezet. Dit middel adviseert het IRS niet bij aanwezigheid van groene bladluizen in verband met de resistentie van de groene perzikluizen voor Pirimor.
Olie en pyrethroïden niet effectief
Omdat de groene perzikluizen de vergelingsvirussen op een andere manier ((semi-) persistente manier) overbrengen dan virussen in pootgoed en tulpen (veelal non-persistente manier) is de aanpak van de virussen anders. Middelen zoals olie en pyrethroïden zijn om die redenen dan ook niet effectief in de virusbeheersing in de bietenteelt. Bovendien doden pyrethroïden de natuurlijke vijanden die we hard nodig hebben voor een effectieve beheersing van vergelingsvirussen. Gebruik van pyrethroïden kan in suikerbieten daardoor zelfs leiden tot een toename van bladluizen en wordt daarom afgeraden.
Schade door vergelingsziekte
Groene bladluizen kunnen vergelingsziekte overbrengen. Vergelingsziekte kan veroorzaakt worden door drie verschillende virussen (BYV, BMYV en BChV). Bij overschrijding van de schadedrempel is het belangrijk om in te grijpen. Anders kan de schade oplopen tot 50 procent opbrengstderving. In tabel 1 is te zien bij welke aantallen groene bladluizen het nodig is om in te grijpen.
Tabel 1. Bestrijdingsdrempels van de groene bladluizen.
| periode | aantal groene bladluizen per tien planten |
| april, mei en eerste helft juni | meer dan twee |
| tweede helft juni | meer dan vijf |
| eerste helft juli | meer dan vijftig |
Zuigschade door zwarte bonenluizen
Zwarte bonenluizen veroorzaken vooral zuigschade en zijn zeer slechte overbrengers van de vergelingsvirussen. Daarom ligt de schadedrempel ook veel hoger dan die van de groene bladluizen. Ingrijpen is alleen nodig als 50 procent van de planten bezet is met gemiddeld 30-50 zwarte bonenluizen. Zie ook tabel 2.
Tabel 2. Bestrijdingsdrempels van de zwarte bonenluis.
| maand | aantal zwarte bonenluizen |
| april/mei/juni | meer dan 50% van de planten bezet met kolonies van dertig tot vijftig luizen |
| juli | meer dan 75% van de planten bezet met grote kolonies van meer dan 200 luizen per plant |
Bron en beeld: IRS
