Op een aantal percelen staan de vroeg gezaaide bieten inmiddels boven. Door de relatief koude en natte weersomstandigheden van de afgelopen weken, hebben de bieten een trage opkomst en groei. Dit zorgt er voor dat de bieten gevoeliger zijn voor schade van bodeminsecten. Maar tot wanneer kunnen bodeminsecten plantwegval veroorzaken?
Bodeminsecten kunnen van de wortels en hypocotyl van bieten vreten, aldus het IRS. Afhankelijk van het insect en hoeveel er voorkomen kan de schade variëren van kleine beschadigingen aan de wortel tot het volledig wegvallen van planten. In bieten kan dit zijn veroorzaakt door ritnaalden, emelten, ondergrondse springstaarten, bietenkevers, miljoen- en duizendpoten. In de onderstaande tabel heeft IRS beschreven tot wanneer plantwegval door de bodemplagen verwacht kan zijn.
Plantwegval door bodeminsecten
| plaag | plantwegval ca. t/m bladstadium |
| ondergrondse springstaarten, miljoenpoten, wortelduizendpoten | 2-4 bladstadium |
| bietenkevers | 2-4 bladstadium |
| ritnaalden | 4 bladstadium |
| emelten | 6-bladstadium |
Om vast te stellen of en door welke welke bodemplaag de vraatschade veroorzaakt, kunnen planten met ruim grond rondom de wortels zijn uitgestoken en opgespoeld. Bij twijfel kan een monster opgestuurd zijn naar de IRS diagnostiek.
Bestrijding
Op dit moment kunnen er geen maatregelen meer zijn genomen om plantwegval door bodeminsecten te voorkomen. Met een bovengrondse bespuiting zijn bodeminsecten niet geraakt, waardoor een bespuiting uitvoeren zinloos is. Force, Vydate 10G en Belem, die allen voor of met zaai zijn toegepast, bieden (enige) bescherming tegen een aantal bodemplagen, maar de bescherming is nooit volledig. Hierdoor kan ondanks toepassing toch plantwegval voorkomen.
Wel of niet overzaaien?
Indien een groot aantal planten is weggevallen, kan zijn overwogen om een deel van het perceel of zelfs het gehele perceel over te zaaien. Met de applicatie ‘zaai, opkomst en groei’ van IRS kan zijn berekend of overzaai rendabel is.
Bij overzaai is het belangrijk niet te diep te zaaien en onder warmere omstandigheden, zodat planten snel boven staan en minder lang gevoelig zijn voor wegval door bodeminsecten. Bietenkevers zijn hierop een uitzondering. Deze blijven langer actief blijven en daardoor is de kans groot dat nieuw gezaaide bieten opnieuw wegvallen. Wanneer bietenkevers massaal aanwezig zijn, is het raadzaam om over te zaaien met een ander gewas.
Meer informatie
Meer informatie over bodemplagen en beheersing staat in het hoofdstuk ‘bodeminsecten’ in de Teelthandleiding. In de Teelthandleiding staat ook beschreven hoe plantaantallen kunnen worden vastgesteld. In het internetbericht ‘Hoe kan plantwegval door bodeminsecten in 2023 worden voorkomen?’ staan verschillende maatregelen die bij (over)zaai genomen kunnen worden.
Bron: IRS
